Według badań prawie połowa, bo 45% uczniów szkół ponadgimnazjalnych nigdy nie brało udziału w wyborach do samorządu uczniowskiego[1]. Jednocześnie to właśnie wśród młodych ludzi jest najniższa frekwencja wyborcza[2]. Celem powołanej przez Centrum Edukacji Obywatelskiej Koalicji do której przystąpiły opiniotwórcze i cieszące się autorytetem organizacje pozarządowe, jest m.in. wprowadzenie zmian w prawie oświatowym i zwrócenie uwagi, że niska aktywność obywatelska uczniów w szkole wiąże się z późniejszym brakiem uczestnictwa pełnoletnich obywateli w wyborach państwowych i niską aktywnością społeczną. Pierwsze spotkanie członków koalicji odbędzie się 30 stycznia 2012 roku o godz. 15.00 w siedzibie Instytutu Spraw Publicznych.

Pomysł stworzenia Koalicji wynika przede wszystkim z braku zrozumienia idei samorządności uczniowskiej wśród uczniów, nauczycieli, dyrektorów i rodziców. Badania przeprowadzone w warszawskich szkołach pokazały, że często błędnie jest rozumiane pojęcie samorządu uczniowskiego. Uczniowie identyfikują samorząd z organem władzy działającym na poziomie szkoły, a nie formą samoorganizacji wszystkich uczniów[3]. Badania pokazują także, że polskie szkoły nie wykorzystują edukacyjnego i społecznego potencjału tej formy samoorganizacji młodych ludzi. Poziom aktywności samorządu w szkole rozczarowuje 56% uczniów szkół podstawowych (samorząd „niewiele robi”), 65% uczniów szkół gimnazjalnych i 75% uczniów szkół ponadgimnazjalnych[4]. Również nauczyciele postrzegają samorządy jedynie jako grupę kilku osób i nie wykorzystują wychowawczego ani edukacyjnego potencjału tej instytucji.

Ogólnym celem działań Koalicji jest wzmocnienie pozycji samorządów uczniowskich w polskich szkołach poprzez zapewnienie wszystkim uczniom możliwości udziału w wyborach swoich przedstawicieli do władz samorządów uczniowskich, a także zapewnienie samorządom uczniowskim możliwości realizowania pomysłów uczniów dotyczących życia szkolnego. W naszym odczuciu, aby rola samorządów uczniowskich została doceniona i stała się faktycznym narzędziem edukacji obywatelskiej konieczne są zmiany w prawie oświatowym w tym w art. 55 Ustawy o systemie oświaty oraz Rozporządzeniu MEN w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół, które uniemożliwią dorosłym marginalizowanie samorządności uczniowskiej i zapewnią uczniom prawo do demokratycznego wyboru swoich przedstawicieli. Zadaniem koalicji będzie między innymi stworzenie szczegółowych propozycji zmian w prawie oświatowym, które wzmocnią pozycję samorządów w systemie edukacyjnym, oraz przekonanie instytucji odpowiedzialnych za tworzenie prawa oświatowego do ich przyjęcia” – tłumaczy Jacek Strzemieczny, prezes Centrum Edukacji Obywatelskiej.

Koalicja na rzecz samorządów uczniowskich to grupa organizacji, które wspierają partycypację obywatelską i samorządność uczniowską i chcą wspólnie działać na rzecz zagwarantowania każdemu uczniowi prawa do wyboru jego przedstawicieli do władz samorządu uczniowskiego. Zaproszenie do udziału w Koalicji zostało przyjęte przez następujące instytucje:

• Instytut Spraw Publicznych
• Polską Fundację im. Roberta Schumana
• Fundację Edukacja dla Demokracji
• Pracownię Badań i Innowacji Społecznych „Stocznia”
• Polską Radę Organizacji Młodzieżowych
• Polsko-Amerykańską Fundację Wolności
• Polską Fundację Dzieci i Młodzieży
• Fundację Civis Polonus
• Ogólnopolskie Stowarzyszenie Kadry Kierowniczej Oświaty
• Stowarzyszenie Rodzice w Edukacji

Koalicja ma charakter otwarty, do udziału w niej będą zapraszane kolejne organizacje zainteresowane wspieraniem samorządności uczniowskiej.

Centrum Edukacji Obywatelskiej to niezależna instytucja edukacyjna, która powstała w 1994 roku. Od tego czasu upowszechnia wiedzę, umiejętności i postawy potrzebne w budowaniu społeczeństwa obywatelskiego. Wprowadza do szkół programy, które podnoszą efektywność kształcenia, pomagają młodym ludziom rozumieć świat, rozwijają krytyczne myślenie, wiarę we własne możliwości, zachęcają do angażowania się w życie publiczne oraz działania na rzecz innych. Obecnie CEO realizuje blisko 30 programów adresowanych do szkół, dyrektorów, nauczycieli i uczniów. Więcej informacji na www.ceo.org.pl

Więcej informacji:

Magda Mierzwińska

Centrum Edukacji Obywatelskiej

e-mail:

tel. 22 875-85-40 wew. 119

______________________

[1] Opinie i Diagnozy 19, Centrum Badania Opinii Społecznej i Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii, dane za 2009 rok.

[2] Polskie Generalne Studium Wyborcze, M. Cześnik, Partycypacja wyborcza Polaków, Warszawa 2009 r.

[3] Samorządność uczniowska w warszawskich szkołach. Raport z badania jakościowego przygotowany dla M.St. Warszawy, Grupa IQS, Warszawa 2009.

[4] Raport Roczny Programu Społecznego „Szkoła bez przemocy”, Warszawa 2009, s. 98.